Czym jest śmierć?

   Jeden z najwybitniejszych siedemnastowiecznych francuzkich filozofów Blaise Pasla był zdania, iż mamy wielką przewagę, my jako ludzie nad całym wszechświatem. Wyższość nasza zdaniem Pascala małaby polegać na świadomości własnej śmierci. Otóż my wiemy, że umieramy, a wszechświat takiej wiedzy nie posiada. Czy rzeczywiście jest to przewaga? A może lepiej byłoby nam pozostać w błogiej nieświadomości, w jakiej żyją wszystkie komórki naszego organizmu? One też umierają i jako jednostki zupełnie o tym nie wiedzą.

" Spośród wszystkich żywych istot na tej ziemi jedynie ludzie wiedzą, że pewnego dnia umrą" – William R. Clark

 Zjawisko życia i śmierci fascynuje nas od zarania dziejów. Obecnie najwięcej miejsca w fachowej literaturze zajmują procesy życiowe, o których na poziomie komórkowym wiemy całkiem sporo, tematyka śmierci jest nieco mniej popularna. Być może wynika to z niedostatku wiedzy metodologicznej, która umożliwiłaby dokładniejsze jej zbadanie. Nauka zajmująca się śmiercią i umieraniem nazywa się tanatologią, jest to uznana dyscyplina medyczna posiadająca całościowe zaplecze naukowych periodyków. Tanatologia skupia się na psychospołecznych aspektach śmierci i umierania, pomija jednak pytanie o naturę śmierci. Pytając czym jest śmierć, możemy uzyskać różne odpowiedzi. Zarówno na poziomie psychologicznym, filozoficznym jak i biologicznym. Jeszcze innym ze sposóbów jej zrozumienia jest poszukiwanie elementarnego żródła, dającego początek jej wszelkim procesom. Zabieg taki można określić jako arystotelesowski dopytywanie o pierwszą przyczynę wszechrzeczy. Dlatego też nasze poszukiwania odpowiedzi na  pytanie, o to czym jest śmierć skoncentrujemy na komórce, jako pierwszej najmniejszej cząstce naszego organizmu, o której możemy powiedzieć – żyje!

"(…)Badania na poziomie pojedyńczej komórki ujawniają nieoczekiwanie subtelną i złożoną naturę śmierci podobnych do nas organizmów wielokomórkowych – choćby to, jak rozpowszechnione wśród komórek naszego ciała jest samobójstwo. Zaskakujące, że badania nad starszymi ewolucyjnie organizmami wskazują, iż starzenie się i śmierć komórek nie jest atrybutem życia na Ziemi. Nieunikniona śmierć jako wynik naturalnego starzenia się pojawiłą się zapewne nie wcześniej niż miliard lat po powstaniu życia. Wydaje się, że ta postać programowej śmierci zaczęła istnieć mniej więcej w tym samym czasie, gdy komórki eksperymentowały z płciowym rozmnażaniem się(…)

        Obciążenie procesu rozmnażania się odpowiedzialnością za powstanie programowej śmierci komórki może być dowodem większego planu jaki wobec życia miała ewolucja. W wyniku rozmnażania się powstają nowe komórki, gdyby proces ten miał trwać w nieskończoność skutek byłby oczywisty, brak miejsca do dalaszego rozwoju. Mało tego, równie istotna byłaby kwestia pożywienia. Wyobraźmy sobie naszą planete zasiedloną przez biliardy nieustannie dzielących się komórek, ze względu na ograniczoną powierzchnię nasza Ziemia okryta byłaby gigantycznym płaszczem komórek, zapewne przypominającym wielki dywan. Brak miejsca, równałby się z brakiem pożywienia i co wtedy? Komórki zaczęły by się wzajemnie pożerać? Taki kanibalizm byłby niezgodny z prawem działania ewolucji. Być może ta "przewidziała" podobny scenariusz i tak zaprogramowała komórki, aby te umierały po określonym czasie, lub po wykonaniu odpowiedniego zadania. Ten z lekka trywialny przykład odsłania kolejne ciekawe zjawisko – apoptozy czyli potocznie mówiąc "samobójstwa komórek"..

Polecam zaznajomić się z pracami  Blaise Pasla.

Skomentuj

2 Czym jest śmierć?

  1. Tiffany pisze:

          :)  mądre słowa Alberta  Einsteina….."Śmierć nie jest kresem naszego istnienia – żyjemy w naszych dzieciach i następnych pokoleniach. Albowiem oni to dalej my, a nasze ciała to tylko zwiędłe liście na drzewie życia."……  

  2. Judson pisze:

    Czekam na drugą część :)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.


*

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>